De naam Oranjeplein was ontstaan kort na de Tweede Wereldoorlog. Het was de plaats waar door de Duitse bezetters in de oorlog barakken gebouwd waren, als legerkampement. Het bastion, dat zich meteen links van de entree van het vestingstadje op de wallen bevind, heet eigenlijk het Wester-bolwerk, bastion V.

Op 9 oktober 1948 werd in de barakken, waarvan de meesten bewoond werden door in de oorlog getroffen gezinnen, het noodbadhuis geopend voor de Brielse bevolking. Bijna niemand had eind jaren veertig en de jaren vijftig en zestig een douche of badkamer, dus ging menig Briellenaar op het Oranjeplein ‘badderen’.

Het Oranjeplein

Het Oranjeplein omstreeks 1947 met links de appèl-plaats met de barakken voor de manschappen,

de koks en chauffeurs en onder de boom de kantine.


Rechts het wachtlokaal en administratie.


Daarnaast, verborgen in de wallen de munitiebunker.

Vanaf augustus tot eind 1945 lagen er Nederlandse militairen - onder Engelse vlag - in Den Briel, die hun intrek genomen hadden in de voormalige Duitse barakken van bastion V, dat omgedoopt was tot ‘Oranjekamp’.

Briellenaren Teun van der Blink, Joost Passenier en Ko Nobels op de wallen als L.I.B.ers

in 1946.

In het Oranjekamp gelegerde militairen.

Het badhuis sloot op 31 december 1967. In die zelfde periode vertrokken toen de laatste bewoners en is het kamp afgebroken. Het bastion is toen weer in zijn oude luister hersteld.

Links op de foto onder andere de dames Lena Breen, Theus Breen en helemaal rechts mevrouw Ritmeester.

De families die er hebben gewoond waren:

Bas van Citteren, Arie Schilperoord, Piet en Annie Hollemans, Frank Koelewijn. De Bruin, Breen, Teun Treure, Roskam, Van der Steen, Leen Warbout, mevrouw Ritmeester, Botbijl, Holleman, Langendoen, Hensen, Cor Bravenboer, Teun Miezelmoe, Piet Kramer, Jans Hage- van der Linden met de kinderen Gerard en Nel, Cor Hoogstraten met dochter Willy, Leen van der Reijden en Janus Smit die badmeester was. Later werd Arie Steenbergen de badmeester.


In het badhuis kon je een douchebad nemen voor 25 cent of genieten van een ligbad - waarvan er maar één was - voor een gulden. Ruim 200 personen maakten per week gebruik van het badhuis.

door oud-Briellenaar

Rens van Adrighem

Rens van Adrighem

Jávea, januari 2011

Marja Polsema- van der Steen schreef mij het volgende: Midden op het plein stonden 2 zwarte barakken. In een daarvan woonde Piet en Annie de Bruin met hun zoon Leo en de dochters Rieni en Betsy. Met Betsy ben ik vriendin geweest. Leo heeft nog eens fikkie gestookt door op de w.c. met petroleum te spelen. Hij heeft toen via het w.c. raampje de boel naar buiten gegooid en toen stond de voordeur in de hens. Pa kwam gelukkig snel in actie en de zaak was snel geblust en Leo kwam er met een standje vanaf. In 1964 emigreerde de familie naar Australië. In de bunker die achter onze woning stond, hield mijn vader 80 konijnen. Die werden vetgemest voor de kerst. Vandaar dat ik geen konijn meer lust. Marja woont tegenwoordig in Tholen.

Op het Oranjeplein waren 14 woningen.

In 1949/1950 zijn er twee noodwoningen bijgezet op het grasveld. (foto rechts)

Deze vielen op omdat ze zwart geverfd waren.

De bestaande barakken waren namelijk groen.

Het bracht het totaal aan woningen op 16.

Naast mijn eigen herinneringen zijn mij gegevens aangereikt door: Aard Heijmans, Marja Polsema- van der Steen, Kees Hage en Richard Bravenboer, waarvoor ik hen zeer erkentelijk ben.

Gerard Hage speelde destijds in een band (The Cheetahs), met onder andere Jan Koster. Zij repe-teerden soms in de openlucht voor de bunker. Het was altijd een gezellige boel op het Oranjeplein. Een kleine, knusse gemeenschap op zich.


Frank Koelewijn en Coby van Citteren zaten bij mij op de OLS op het Catharijnehof.

Herinneringen en Anekdotes

Volgens zeggen, - u heeft het niet van mij gehoord - schrijft Aard Heijmans; was het de sport van veel jongens, om over de tussenmuurtjes van de douchehokjes te kijken of er iets spannends aan de andere kant te zien was. Als de badmeester dat merkte kreeg je op je donder en was je een paar weken niet welkom in het badhuis.

Langestraat was, getroffen door een bombardement, waarbij het verwoest werd.

Op 4 maart 1943 werd namelijk het badhuis dat in de

Heeft u ook informatie of misschien foto’s: meld het in mijn gastenboek,

dan neem ik contact met u op.