B

ASKERADE

Met de kinderen uit de straat vormden we in 1954 een muziekband. Van oude pannen, deksels, trechters en blikken- bussen maakten we de instrumenten. Van een gordijnroede met zo´n mooie glimmende koperen knop maakte ik een tamboer-maître stok en mocht voorop lopen. De band kreeg de naam ‘Als we maar lol hebben’.

In die tijd kon je je als deelnemer opgeven bij de VVV en kreeg dan een nummer, dat je goed zichtbaar moest dragen. Tussen 19.00 uur en 20.00 uur, moest je je presenteren op het school-plein van de Ambachtsschool zodat de jury je kon beoordelen. Als je dan geluk had, kon je een geld prijsje winnen. Achter Libertatis aan trok de hele horde dan het stadje in, waar het vooral rond de mark zwart van de toeschouwers was. Bijna niemand had immers een TV en iedereen was erg benieuwd wat en wie er dit jaar weer op de hak genomen werd.

In mijn herinnering waren er erg veel deelnemers. Met een schatting van 150 a 200 zal ik er niet veel naast zitten. Den Briel bezat een rijk verenigingsleven, en veel clubs namen in groepsverband deel aan dit ‘Klaasielopen’ zo het in de volksmond ook wel genoemd werd.

Het enige vertier dat er in die tijd was, was de Brielse Kermis, de Bioscoop en de Maskerade.

Vooral de jaren ’50 en ’60 waren hoogtepunten van de Maskerade. Jos Bels en Fons Löbker zorgden voor enorme spektakels.

Jos Bels woonde bij ons in de straat waar Fons kind aan huis was dus ik maakte vaak hun voor-bereidingen mee. Jammer genoeg wist Jos vaak geen maat te houden met de alcohol, waardoor hij tijdens een maskerade van drie meter hoogte van de gebouwde leger tank met een gietijzeren badkuip op de keien van de markt terecht kwam.

Het was een wonder dat hij het er met enkele breuken van afgebracht heeft.

Zelf heb ik vanaf de eerste keer in 1953 geen jaar overgeslagen. Veel details van anderen kan ik niet vertellen, want ik deed immers zelf mee. Het enige dat ik voor me zie zijn veel deelnemers en veel toeschouwers. Het besluit wát te gaan doen werd meestal zo laat mogelijk genomen omdat er altijd op het laatste moment iets bijzonders kon gebeuren in de plaatselijke of landelijke politiek en de kunst was om daar dan direct op te reageren.

Eind zestiger jaren, om precies te zijn 1969, stopte de VVV met het organiseren van de Maskerade. Het aantal deelnemers was behoorlijk teruggelopen en de kas van de VVV was ook niet meer toereikend.

Als geboren Briellenaar liet je het daar natuurlijk niet bij zitten.

De plaatselijke kranten stookte ik op voor een stukje over de komende maskerade.

Het ‘Klaasielopen’ kreeg ik van huis uit meevan mijn vader. Hij was daar van jongs af aan ook een liefhebber van.

Hier liep hij met zijn maten: Harry Smit en Han Zondag als mid-denstands geesten.

Ik maakte voor hen de pruiken met daar in een bijl, een zaag, en de ander een sabel.

In 1970 maakte ik een kartonnen pomp en ging met Meinderd Derks op pad om te protesteren tegen het “parkeerblik” op het Wellerondom.

Wat het precies is weet ik ook niet, maar verkleed gaan als vrouw heeft altijd iets aparts.

Gelukkig had ik wel mooie benen.

In die tijd was het bij Gemeentewet verboden om zonder vergunning verkleed de straat op te gaan. In 1972 heb ik toen zelf maar een vergunning aangevraagd en gekregen, tegen betaling van de leges. Hans Rijcken van de modezaak in de Nobelstraat sponsorde 100 gulden op voorwaarde dat zijn naam niet bekend gemaakt zou worden, voor het maken van oorkondes voor de deelnemers. Bij Dedert aan de Turfkade kregen we de feestzaal tot onze beschikking om na afloop de oorkondes uit te delen en een feesie (op zijn Briels) te bouwen.

Het was een succes, want er waren duidelijk meer deelnemers.

Herkenbaar zijn v.l.n.r : Wim de Baan, Frans Verhoef, Joost Passenier, Beb Herlaar, Teun de Gast, Thijs Herlaar, Adriaan Kruyne, Marianne en Rens van Adrighem, Ienes de Baan, Wim van der Torre, Ria Verhoef, Nel Bravenboer, Janneke de Bruin en Lieneke van der Torre.

In 1972 was het De Pil die uit het zieken-fondspakket gehaald was, het onder-werp. ‘Voorkomen beter dan Bevallen’ en ‘Wij willen de pil via het ziekenfonds’, waren de leuzen op de vrachtwagen die we opgetuigd hadden met wasmachine, wieg kinderwagen en kinderstoel met baby. Frans en ikzelf verkleed als vrouw druk doende met de was en Ria en Marianne verkleed als man zittend in een luie stoel.

Voor Frans en de dames een kratje bier, en voor mij een fles cola. Ik dronk geen druppel alcohol.

In 1973 hadden we met onder andere Meinderd Derks, Wim van der Torre, Frans Verhoef en John Bassant, het thema: ‘Overdekt Zwembad’.

In 1974 met toevoeging van Klaas van der Steen

als Hoerenbaas, het thema: ‘Johanna Hoeve’.

Tijdens een zware storm was de Anna Hoeve aan de Oostvoornseweg in-gestort en men was naarstig opzoek naar een nieuwe bestemming.

Nou, die wisten wij wel! Alle kerels, met of zonder baard als vrouw verkleed, voerde heuse striptease op.

Het jaar 1975 was een domper. De maskerade mocht geen doorgang vinden van de Gemeente wegens een gijzeling van Molukkers in het noorden van het land.

Maar... vindingrijk als wij waren... met :

Fons Löbker, de familie Derks en de familie Huibers gingen we naar Beb Herlaar en huurden daar een Sinterklaas kostuum en enkele Zwartepieten pakken, en gingen dus toch de straat op.

verboden werd door de Loco Burgemeester Vegter. Dit terwijl wij net een groot podium met decor opgebouwd hadden op de Markt.

Alles in de sfeer van ‘de Follies Belgères Moulin Rouge’.

Er zat maar één ding op: het hele zaakje afbreken. De Maskerade hebben we toen verplaatst naar 23 december tijdens een koopavond.

Er was zoveel werk van gemaakt dat het zonde was de hele boel maar weg te gooien.

De intrede van het stille Brandalarm, was het thema in 1977. Van de vrachtwagen maakten we een brandweer. Plaatsten een enorme tank met water op de wagen met slangen en ladders en emmers.

Dirk Bravenboer,

Jan Teunissen,

Wim vd. Torre,

Dirk Pluimers,

Frans Verhoef

en ikzelf....

Vormden het dames

brandweerteam.

In de woning boven de Albert Heijn in de voorstraat hadden we een pop gelegd. Zijn toen met de ladder door het bovenraam naar binnen gegaan, rookbommen aan gestoken en met veel kabaal en paniek de pop naar beneden gegooid. Hilarisch was de reactie van het publiek.  Tijdens het spektakel begon het te vriezen, en omdat we nogal ruig met water bezig waren, werd de straat één grote ijsbaan! De Politie verbood toen verder met water te gooien, maar dat was natuurlijk koren op de molen. Er zijn gelukkig geen ongelukken gebeurd.

Maskerade 1978 stond in het teken van ‘Het Rookverbod in de raadzaal’. Op de vrachtwagen de Raadszaal gebouwd met de tekst: ‘Brielles Rook (K)Leuterzaal’.

Burgemeester en wethouders, en de raadsleden werden zonder aanziens des persoon op de hak genomen.

Ik heb me niet echt kunnen uitleven. Jopie Löbker, de vrouw van Fons, was overleden die dag.

In 1979 werd de bekende wagen opgetuigd met Brielse huisjes.

Den Briel kreeg kabeltelevisie. ‘Kabel TV binnen Brielse walletjes, Fred Hasjee via Uw kabel T-V, Nu nog regio TV’, waren enkele leuzen gekalkt op de gevels.

Na afloop was er niets.... maar dan ook nietsmeer over van de huisjes. De kabels moesten immers naar binnen!

Daar wrong dus de schoen. Ik was het zat telkens weer een vergunning aan te vragen en uit eigen zak de leges te betalen. Mijn verhouding met de burgemeester, die niet erg jofel was, zal ook wel een rol gespeeld hebben. Ik nam als rechtgeaarde Briellenaar nu eenmaal geen blad voor de mond, en al helemaal niet als men dacht even de boel in Den Briel te kunnen veranderen. De maskerade gangers hebben dan ook aan de politie oproep geen gehoor gegeven. Met het publiek waren wij zeer verbolgen over het feit dat op deze wijze getracht werd een eind te maken aan deze eeuwenoude Brielse traditie.

Met een stukje in de krant heb ik duidelijk gemaakt dat men er alvast rekening mee moest houden dat volgend jaar de maskerade nog massaler aangepakt zou worden, en ook weer zonder aanvraag van een vergunning!

De burgemeester Cor de Ronde  heeft me nadien nooit meer aangekeken.

In 1982 liep ik met Frans Verhoef mijn laatste maskerade. Met een 6 meter hoge raket en de nodige rookbommen trokken we Den Briel in.

Het thema werd duidelijk met de volgende tekst aangebracht op de raket:

‘In Brielle lult een enkeling over vrede en atoom. Eenzijdigheid voert daarbij de boventoon!

Zelfs een platform voor de vrede, 99,8% ziet daarvoor geen enkele rede!

Verbeter de wereld en begin bij je zelf!

Zo lijkt het wel een raad van elf! Zorg eerst voor vrede in je eigen stal!

Met eenzijdigheid

belanden we allemaal in het heelal!

We zouden graag die enkeling ‘de RUIMTE’ willen geven, dan krijgen we in Den Briel zéker een vrediger leven!’

‘Zo.... die zit! de spijker op zijn kop!’ vertrouwde mij de gemeentesecretaris die ons gade sloeg toe. Ik kan mij niet voorstellen dat hij niet wist dat ik het was die achter het masker schuil ging. Het was dus wel duidelijk dat ik niet de enige was met aanmerkingen tegen deze burgemeester.  Mooier had mijn laatste Maskerade niet kunnen eindigen.

Rens van Adrighem   Jávea, december 2006

NAAR: Site inhoud

In 2011 beschreef ik de complete geschiedenis van het eeuwenoude volksfeest dat Brielse Maskerade heet. Daarin wordt met heel veel foto’s uit de jaren ’50 - ’60 - ’70 en beginjaren ’80, uitgebreid een waardevol beeld gegeven van deze unieke Brielse traditie.

Het boekje is uitsluitend verkrijgbaar bij Bric a Brac in de Visstraat in Den Briel.